Zeytinburnu Tıbbi Bitkiler Bahçesi

Türkiye'nin ilk tıbbi bitkiler bahçesi
ekosistemimizin farkına varmak için fırsat sunuyor..

Kimyasal katkısız yetişen 700'ü aşkın tıbbi bitki,
sera, herbarium, laboratuar..

Ev tıbbı seminerleri, atölye çalışmaları,
çocuk programları, staj imkanları, yayınlar..

Geçmişle bugünü buluşturan
geleneksel tıp festivali..

Biyoçeşitliliğin korunup geliştirilmesine,
tıbbi bitkilerin etkin ve güvenli kullanımına katkı..

Ertuğrul Zilayaz
Gıda Mühendisi 


5996 Sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu 23.maddesi gereği Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı, ambalajlama ve etiketleme ile ilgili usul ve esasları çıkarılacak yönetmelik ile belirler.

Madde 24: Piyasaya arz edilecek gıdalar, izlenebilirliği sağlamak amacıyla, uygun şekilde etiketlenmek zorundadır. Gıdanın etiketlenmesi, tanıtımı, reklamı ve sunumu tüketiciyi yanıltıcı şekilde yapılamaz.

Gıdanın etiketi; kimliği, özellikleri, bileşimi, miktarı, dayanıklılığı, menşe ülkesi, imalat veya üretim metodu açısından yanıltmamalı, sahip olmadığı etkilere veya özelliklere atıfta bulunmamalıdır. Bütün benzer gıdalar aynı niteliklere sahip olduğu halde, belli bir gıdanın özel niteliklere sahip olduğunu ileri sürmemeli ve belirli bileşenler ve besin öğelerinin varlığını veya yokluğunu özel olarakvurgulamamalıdır.

Verilen bilgilerin doğru, açık ve tüketici için kolay anlaşılabilir olması sağlanır. O gıdanın bir hastalığı önleme, tedavi etme veya iyileştirme özelliğine sahip olduğunu bildiren veya böyle özelliklere atıfta bulunan ifadeler yer alamaz.

Gıdanın reklamı, tanıtımı, özellikle de şekli, görünüşü veya ambalajı, kullanılan ambalaj malzemesi, düzenlendiği biçim ve sergilenme şekli için de doğru bilgilendirme kuralları uygulanır.

Gıdayı kendi adı veya ticari unvanı altında pazarlayan gıda işletmecisi, gıdayı ithal eden ithalatçı, gıdanın etiketlenmesinden sorumlu olan gıda işletmecisi, zorunlu etiket bilgilerinin gıdada bulunmasını ve doğruluğunu sağlar.

Hazır ambalajlı gıdalarda ambalajın üzerinde veya ambalaja yapıştırılmış bir etiket üzerinde bulunacak bilgiler

a) Gıdanın adı

b) Bileşenler listesi

c) Alerjen bileşenler veya alerjen işlem yardımcıları

ç) Bileşenler veya bileşen gruplarının miktarı

d) Net miktar

e) Tavsiye edilen tüketim tarihi veya son tüketim tarihi

f) Özel muhafaza koşulları ve kullanım koşulları

g) Üreticinin veya ambalajlayıcının veya ithalatçının veya dağıtıcının adı veya ticari unvanı ve adresi

ğ) İşletme kayıt numarası

h) Menşe ülke

ı) Kullanım talimatı

i) Alkol miktarı

Satın alan kişinin görebileceği bir yerde veya gıda ile birlikte sunulacak bilgiler

a) Gıdanın adı

b) Bileşenler listesi

c) Alerjen bileşenler veya alerjen işlem yardımcıları

e) Tavsiye edilen tüketim tarihi veya son tüketim tarihi

h) Menşe ülke

Zorunlu etiket bilgileri kolayca görülebilecek, açıkça okunabilecek ve silinmeyecek şekilde dikkat çekici bir yere yerleştirilir. Diğer yazılı veya resimli unsurlar vasıtasıyla herhangi bir şekilde saklanamaz, kapatılamaz veya kesilemez. Yazılar ile zemin arasında belirgin bir kontrast olması sağlanır.

Ad
Hiçbir ticari marka, marka adı veya ürünün içeriğini yansıtmayan özel ad gıdanın adı yerine geçemez.

Resmi ad
İlgili mevzuatta belirlenen ad (Örn: Şeftali nektarı)
Alışılagelmiş ad: Açıklamaya ihtiyaç duyulmaksızın tüketiciler tarafından gıdanın adı olarak kabul edilen ad (Örn: Tarhana)
Tanımlayıcı ad: Gıdanın ve gerektiğinde kullanım amacının tanımlanmasını sağlayacak, tüketicilerin gıdanın gerçek doğasını anlamalarına ve bu gıdayı karıştırılabileceği diğer ürünlerden ayırt etmelerine imkan verecek şekilde yeteri kadar açık olan ad (Örn: Aşurelik buğday)     

Etiketinde ilave zorunlu bilgiler bulunması gereken gıdalar
1. Belirli gazlar ile ambalajlanan gıdalar: “Koruyucu atmosferde ambalajlanmıştır.”
2. Tatlandırıcı içeren gıdalar: “Tatlandırıcı içerir.”
3. Glisirizik asit veya glisirizik asidin amonyum tuzunu içeren gıdalar: “Meyankökü içerir.”

Alerjen bileşenler
Buğday unu, soya unu, malt (arpa içerir), şeker, kısmi hidrojenize soya yağı  ve pamuk tohumu yağı, fruktoz şurubu, peynir altı suyu (süt içerir), yumurta, vanilya, doğal aroma verici, tuz, kabartıcı (mono kalsiyum fosfat), emülgatör (lesitin(soya içerir))

Parti işareti veya numarası
4/1/2012 tarihli ve 28163 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan 2012/7          no’lu Türk Gıda Kodeksi Gıdaların Ait Olduğu Partiyi Tanımlayan İşaretler veya Numaralar Hakkında Tebliğ’e uygun olarak parti işareti veya numarası belirtilir. Parti işareti veya numarası taşımayan gıdalar piyasaya arz edilemez.

Tanımlama işareti
Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğe göre; onay işlemine tabi olan gıda işletmelerinde üretilen veya ambalajlanan gıdalar için, Hayvansal Gıdalar İçin Özel Hijyen Kuralları Yönetmeliğinde yer alan tanımlama işareti ile ilgili hükümler de uygulanır. Tanımlama işareti işletmenin onay numarasını da içermektedir.

TR 06-0001
TÜRKİYE
06-0001

Üreticinin adı veya ticari unvanı ve adresi
Ambalajlayıcının adı veya ticari unvanı ve adresi
İthalatçı veya dağıtıcı firmanın adı veya ticari unvanı ve adresi (gıdanın üretildiği veya ambalajlandığı yer ülke içinde değilse)
etikette yer alır.

Gıda İşletmelerinin Kayıt ve Onay İşlemlerine Dair Yönetmeliğe göre; kayıt işlemine tabi olan üreticinin veya ambalajlayıcının işletme kayıt numarası “İşletme kayıt no: TR-34-K-000001” şeklinde etikette yer alır.

Gıda işletmecisinin, birden fazla işletmesi var ise; gıdanın üretildiği işletmenin kayıt numarası açık bir şekilde işaretlenmek şartıyla, diğer işletmelerine ait kayıt numaraları da etikette yer alabilir.


Son tüketim tarihi
Mikrobiyolojik açıdan kolay bozulabilen ve bu yüzden kısa bir süre sonra insan sağlığı açısından tehlike teşkil etmesi muhtemel olan gıdalarda “son tüketim tarihi” kullanılır.

“Son tüketim tarihi: ……”
“….. tarihine kadar tüketiniz.”

“Son tüketim tarihi” geçmiş olan gıdalar, 5996 sayılı Kanunun 21.maddesinin 1.fıkrasının (a), (b), (c) ve (ç) bentlerine göre “güvenilir olmayan gıda” olarak kabul edilir.

“Son tüketim tarihi” zorunlu olmayan ve Ek-7’de belirtilenler dışındaki gıdalarda “tavsiye edilen tüketim tarihi” kullanılır.

“Tavsiye edilen tüketim tarihi: 14 Mart”
“Tavsiye edilen tüketim tarihi: Temmuz 2012”
“Tavsiye edilen tüketim tarihi: 2013”
“…. tarihinden önce tüketilmesi tavsiye edilir.”

Gıdanın ambalajı açıldıktan sonra uygun şekilde muhafazasını veya kullanımını sağlamak için muhafaza koşulları ve/veya tüketimi için zaman sınırı belirtilir.

“ +4 derecede muhafaza ediniz. ”
“Açtıktan sonra buzdolabında muhafaza ediniz ve 3 gün içinde tüketiniz.”

İzin verilmeyen sağlık beyanları

Etiketler tüketicide endişeye neden olabilecek biçimde; yazılı, resimli, grafik veya sembolik gösterimler vasıtasıyla vücut fonksiyonlarındaki değişiklere atıfta bulunacak şekilde olamaz. Gıdanın tüketilmemesi durumunda sağlığın olumsuz etkilenebileceğini ileri süren, kilo kaybının miktarına veya oranına atıfta bulunan, hekimlerin veya sağlıkla ilgili meslek mensuplarının tavsiyelerine atıfta bulunan gıda etiketlerinin kullanılmasına izin verilmez.